Бакыр - өслекләр өчен иң нәтиҗәле антимикроб материал.
Меңләгән еллар дәвамында, микроблар яки вируслар турында белгәнче үк, кешеләр бакырның дезинфекцияләү көче турында белгәннәр.
Бакырның инфекцияне үтерүче чара буларак беренче тапкыр теркәлгән кулланылышы тарихтагы иң борынгы медицина документы булган Смит папирусыннан килә.
Безнең эрага кадәр 1600 елда ук кытайлар бакыр тәңкәләрне йөрәк һәм ашказаны авыртуларын, шулай ук сидек куыгы авыруларын дәвалау өчен дару буларак кулланганнар.
Ә бакырның көче озакка сузыла. Кивил командасы берничә ел элек Нью-Йорк шәһәренең Гранд Үзәк Терминалындагы иске коймаларны тикшерде. "Бакыр әле дә 100 елдан артык элек урнаштырылган көндәге кебек эшли", ди ул. "Бу әйбер нык һәм микробларга каршы тәэсире юкка чыкмый."
Бу ничек эшли?
Бакырның үзенчәлекле атом составы аңа өстәмә үтерү көче бирә. Бакырның тышкы орбиталь кабыгында электроннарның ирекле электроны бар, ул оксидлашу-кайтарылу реакцияләрендә җиңел катнаша (бу шулай ук металлны яхшы үткәргеч итә).
Микроб бакыр өстенә төшкәч, ионнар патогенны ракеталар һөҗүме кебек шартлата, күзәнәк сулышын тоткарлый һәм күзәнәк мембранасында яки вирус каплавында тишекләр ясый, һәм, бигрәк тә коры өслекләрдә, үтерүне тизләтүче ирекле радикаллар барлыкка китерә. Иң мөһиме, ионнар бактерия яки вирус эчендәге ДНК һәм РНКны эзли һәм юк итә, даруларга чыдам суперкортикоидлар барлыкка китерә торган мутацияләрне булдырмый.
COVID-19 бакыр өслекләрдә яши аламы?
Яңа тикшеренүләр күрсәткәнчә, коронавирус пандемиясенә сәбәпче булган SARS-CoV-2 вирусы бакырда 4 сәгать эчендә йогышлы түгел, ә пластик өслекләрдә 72 сәгать яши ала.
Бакырның антимикроб үзлекләре бар, ягъни ул бактерияләр һәм вируслар кебек микроорганизмнарны үтерә ала. Ләкин, микроорганизмны үтерү өчен, бакыр белән контактка керергә кирәк. Бу "контактлы үтерү" дип атала.
Микробларга каршы бакырның кулланылышы:
Бакырның төп кулланылышларының берсе - хастаханәләрдә. Хастаханә бүлмәсендәге иң зарарлы өслекләр - карават рельслары, чакыру төймәләре, урындык култыксалары, тәлинкә өстәле, мәгълүмат кертү һәм вена эченә алучы багана - һәм аларны бакыр компонентлары белән алыштырдылар.
Традицион материаллардан эшләнгән бүлмәләр белән чагыштырганда, бакыр компонентлары булган бүлмәләрдәге өслекләрдә бактерияләр күләме 83% ка кимегән. Моннан тыш, пациентларның инфекция йоктыру күрсәткечләре 58% ка кимегән.
Бакыр материаллары шулай ук мәктәпләрдә, азык-төлек сәнәгатендә, офисларда, кунакханәләрдә, рестораннарда, банкларда һ.б. микробларга каршы өслек буларак файдалы булырга мөмкин.
Бастырып чыгару вакыты: 2021 елның 8 июле